بوتاکس یا سم بوتولینوم از سال 2010 بعنوان درمان سردرد های میگرنی مزمن مورد تایید FDA قرار گرفت
که با تعریف زیر است: سابقه سردرد در 15 روز یا بیشتر از ماه که 8 تای آنها میگرنی و معمولا از نوع های تنشی (Tension) است و اگر زیر 14 روز در ماه باشد یا از نوع دیگر سردرد مثلا خوشه ای (Cluster) باشد، یک درمان Off-Labl است.
دکتر اندرو بلومنفلد (Dr. Andrew Blumenfeld)، مدیر مرکز سردرد کالیفرنیای جنوبی می گوید: هرچه سردردها بیشتر باشد، به بوتاکس بهتر جواب می دهد.
مکانیسم
تزریق بوتاکس در اطراف فیبرهای دردی که در سردرد نقش دارند تزریق می شود. بوتاکس وارد انتهای عصبی اطراف محل تزریق شده و مانع انتشار مواد شیمیایی دخیل در انتقال درد می شود. این از فعال شدن شبکه های درد در مغز جلوگیری می کند. بوتاکس از سردردهای میگرنی قبل از شروع آنها جلوگیری می کند ، اما تاثیر آن به زمان نیاز دارد و در درمان های دوم و سوم بیشترین تاثیر را دارد. دو درمان با بوتاکس تقریباً 50 تا 80 درصد از تعداد روزهای سردرد را کاهش می دهد.
موارد استفاده از بوتاکس برای سردرد
FDA استفاده از بوتاکس را برای درمان میگرن مزمن در بزرگسالان 18 سال یا بیشتر تایید می کند و اگر برای کودکان یا نوجوانان استفاده شود، درمانی "بدون برچسب" محسوب می شود. این بدان معناست که پزشک می تواند آن را تجویز کند، اما ممکن است شرکت های بیمه هزینه آن را پرداخت نکنند. بوتاکس در سردردهای پس سری، سردردهای همراه با درد گردن و سردردهای تنشی هم موثر است ولی سردردهای ناشی از فشار خون بالا، سردرهای دوران پریود و سردردهای سینوزیت برای تزریق بوتاکس مناسب نیستند.
روش تزریق
طبق پروتکل FDA در 31 نقطه از عضلات سر و گردن شامل 7 نقطه در عضله فرونتال (پیشانی)، 4 نقطه در عضلات تمپورال (گیجگاهی) هر طرف، 3 نقطه در عضلات اکسی پیتال (پس سری) هر طرف، دو نقطه در عضلات پاراوتبرال گردن هر طرف و 3 نقطه در عضله تراپزیوس (بالای شانه) هر طرف تزریق میشود.
هزینه بوتاکس سردرد
به طور کلی، دوز 155 واحد توصیه شده توسط FDA بین 300 تا 600 دلار برای هر درمان هزینه دارد.
معمولاً بیمارانی انتخاب می شوند که به دو درمان پیشگیرانه دیگر پاسخ ندهند. اینها شامل داروهای ضد تشنج، داروهای ضد افسردگی یا داروهای فشار خون هستند که معمولاً برای جلوگیری از میگرن استفاده می شود.
ماندگاری درمان
طول اثر بوتاکس حدود دو تا 5 ماه است و بعد از این مدت باید تزریق بوتاکس مجدد انجام شود ولی گفته شده که با تکرارا تزریقها، طول این مدت بیشترشده و در بعضی موارد بعد از 5 بار تزریق بوتاکس عضلات آتروفی شده و نیاز به تزریق بوتاکس مجدد کمتر میشود.
تاثیر بوتاکس در درمان میگرن بعد از 5-4 روز از زمان تزریق بوتاکس شروع میشود و در عرض 2 هفته به پیک اثر خود میرسد.
عوارض
شایع ترین عارضه جانبی ناشی ازتزریق بوتاکس، گردن درد است و توصیه می کنیم از کیسه یخ برای کاهش ناراحتی استفاده شود.